Koeienvlaaien als plaatselijk voordeel

Het beheer van de uiterwaarden

Vanaf onze standplaats hebben we een weids uitzicht over de open vlaktes van de Hetter. Als deel van de voormalig Rijn uiterwaarden was het terrein van oudsher zeer vochtig. Daarom was er geen sprake van akkerbouw- het kon slechts benut worden als weidegrond. Wat hier om ons heen ligt is een cultuurlandschap dat door mensen tot stand is gebracht. Maaien en begrazen houden de begroeiing relatief kort en voorkomen bebossing. De zo ontstane open vlaktes bieden meer dieren-en plantensoorten, een basis voor het bestaan dat ze zonder beheer zouden hebben. De boerderij die u voor u ziet is één van de weinigen die zijn dieren nog op traditionele wijze laat grazen. Als koeien tijd doorbrengen op de weide, zorgen koeienvlaaien voor een kleinschalig mozaïek van hoger en lager gras, want waar ze vallen, bemesten ze stipt de bodem. Het is bijna zoiets als een ecologische koeienroulette. Waadvogels gebruiken het hogere gras om hun nesten te verschuilen. De kuikentjes benutten deze gebieden als dekking en zijn voor het zoeken naar voedsel weer afhankelijk van open en doorwaadbare begroeiing. Door de prijzenwedloop op de melkmarkt is het voor de boeren nauwelijks nog mogelijk zich te onttrekken aan de trend van steeds grotere bedrijven met steeds meer dieren. Koeien worden intussen steeds meer op stal gehouden in plaats van in de wei. Het fijn afgestemde evenwicht tussen begrazing in de wei en het maaien wordt hierdoor in gevaar gebracht. Zonder deze vorm van beheer verdwijnt het mozaïek uit de verschillende kleine biotopen. De daarop aangewezen leefgemeenschappen trekken weg of sterven uit. Op de lange termijn kan deze verarming van ons cultuurlandschap er toe leiden dat de goedkoopste melk de minst voordelige was.

Terug